Poytaxtning qoq markazida 44.36 gektar bebahor yer maydonini egallagan O'zexpomarkaz milliy ko'rgazma kompaniyasi 1992 yilda tashkil topgan bo'lib, bugungi kunda mamlakatdagi eng yirik tadbirlar monopolisti hisoblanadi. Ushbu bahaybat moliyaviy tuzilmaning mutlaq xo'jayini O'zbekiston Respublikasi Investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi huzurida faoliyat yurituvchi InterForum davlat unitar korxonasi bo'lib, u ustav kapitalining 91.83 foiziga egalik qiladi.
Qolgan minoritar ulushlar O'zinterimpeks, O'zmarkazimpeks va Uzprommashimpeks aksiyadorlik jamiyatlari o'rtasida teng 2.68 foizdan taqsimlangan bo'lsa, kapitalning eng kichik 0.13 foiz ulushi 195 nafar jismoniy shaxs qo'lida to'plangan.
Boshqaruv raisi Saidxonov Otabek Murodbekovich atigi 290 nafar xodim bilan ushbu trillionlik korporatsiyaning barcha biznes jarayonlarini boshqarib kelmoqda. Kompaniyaning asl qudrati uning moliyaviy hisobotlaridagi monumental raqamlarda namoyon bo'ladi. 2026 yilning ikkinchi choragi yakunlariga ko'ra, korporatsiyaning jami aktivlari aqlbovar qilmas 2 052 430 346 ming so'mga yetgan. Iqtisodiyot tilida aytganda, poytaxt markazidagi ushbu biznes binosi va infratuzilmasi ikki trillion so'mdan ortiq sarmoya poydevorini tashkil etadi. Operatsion daromadlilik ham agressiv o'sish dinamikasini namoyish qilmoqda. 2025 yil davomida kompaniya xizmatlarni sotishdan 88 456 288 ming so'm toza tushum qildi va moliyaviy yilni 13 878 286 ming so'm sof foyda bilan muvaffaqiyatli yakunladi. 2026 yilning dastlabki olti oyida bu daromad mashinasi yanada tezlashdi, yarim yillikning o'zidayoq sof tushum 42 643 768 ming so'mni ko'rsatib, 5 597 300 ming so'mlik aniq sof foyda generatsiya qilindi.
Bunday ulkan va barqaror naqd pul oqimi qayerdan kelmoqda?
Javob oddiy: kompaniya butun boshli sanoat tarmoqlarini bitta nuqtada jamlaydigan xalqaro ko'rgazmalar bozorini to'liq monopoliya qilib olgan. 2025 yil davomida markaz hududida naqd 60 ta yirik xalqaro va mahalliy ko'rgazma tadbirlari o'tkazilgan. Joriy 2026 yil uchun tasdiqlangan biznes rejaga muvofiq, yil yakuniga qadar yana 55 ta nufuzli tijorat va madaniy tadbirlar amalga oshirilishi qat'iy belgilangan. Eng qiziqarli tomoni shundaki, korporatsiya shunchaki pavilonlarni ijaraga berish bilan cheklanmaydi, balki bozorning yordamchi xizmatlar qismini ham o'z qaramog'iga olgan. U reklama va dizayn sohasida faoliyat yurituvchi Expo Design Studio mas'uliyati cheklangan jamiyatining nazorat paketi hisoblangan 60.90 foiz aksiyasiga yakkaxon egalik qiladi. Bundan tashqari, mehmonxona biznesiga aralashib, EXPO O'zbek-Bolgar qo'shma korxonasining 20.40 foizlik ulushini o'z qo'lida saqlab turibdi.
Xorijiy kompaniyalar ijara, reklama va logistika uchun to'laydigan pullarning qariyb barchasi oxir-oqibat ushbu korporativ qozonga tushib, u yerdan dividend shaklida tepaga yo'naltiriladi. O'zexpomarkaz aksiyadorlari, asosan davlat uchun haqiqiy oltin koni uning misli ko'rilmagan dividend siyosatidir. Tashkilot yildan-yilga o'zining topgan toza foydasining eng yirik qismini aksiyadorlar hisob raqamlariga o'tkazib kelmoqda.
2026 yilning 30 iyunida qabul qilingan qarorga asosan, 2025 yilgi sof foydaning roppa-rosa 75 foizi, ya'ni 10 408 743 743.70 so'm pul mablag'i dividend sifatida tarqatilishga yo'naltirildi va har bir oddiy aksiya uchun 382.71 so'mdan naqd to'lov belgilandi. Bu agressiv kapital taqsimoti kecha yoki bugun boshlanmagan.
2025 yilda kompaniya 2024 yilgi foydaning 50 foizi hisobidan 10 403 127 974.40 so'm ajratib, bitta aksiya uchun rekord darajadagi 2863.20 so'm to'lab bergan edi. Agar moliyaviy tarixga chuqurroq qarasak, korporatsiya 2024 yilda 10 858 791 665.12 so'm, 2023 yilda esa 3 716 960 016.00 so'm miqdorida ulkan dividend to'lovlarini amalga oshirganiga guvoh bo'lamiz.
