Markaziy Osiyodagi eng qimmatli qog'ozlar, pasportlar va milliy valyuta aynan bitta yopiq eshik ortida ishlab chiqariladi. Davlat belgisi kompaniyasi shunchaki oddiy zavod emas, balki milliardlab aylanmaga ega kafolatlangan davlat buyurtmalarini o'zlashtiruvchi mutlaq monopoldir. Bu yerda iqtisodiyotdagi eng arzon xomashyolardan biri bo'lgan paxta tolasi o'ta maxfiy texnologiyalar yordamida yuksak moliyaviy aktivga aylanadi.
Iqtisodiyotda shunday tuzilmalar borki, ularning daromad manbayi va bozor ulushi bevosita davlatning suvereniteti bilan bog'liq. Markaziy bank huzuridagi Davlat belgisi mas'uliyati cheklangan jamiyati xuddi shunday noyob aktivdir. Bir ming to'qqiz yuz to'qson ikkinchi yilda oddiy davlat ishlab chiqarish birlashmasi sifatida tashkil etilgan ushbu tuzilma ikki ming o'n to'qqizinchi yilga kelib zamonaviy korporativ shaklga o'tkazildi. Uning faoliyati butun mamlakatning moliyaviy qon tomirini ta'minlaydi. Milliy valyutani bosib chiqarishdan tortib, fuqarolarning biometrik pasportlarigacha bo'lgan barcha o'ta muhim hujjatlar aynan shu yerda tayyorlanadi. Raqobat mutlaqo yo'q bo'lgan ushbu bozorda kompaniya o'zining shaksiz monopoliyasini o'rnatgan va Markaziy Osiyoda to'liq siklga ega yagona tuzilma hisoblanadi.
Ushbu ulkan sanoat va moliya konglomeratining operatsion quvvati uchta yirik tarmoqqa bo'lingan. Birinchisi bir ming to'qqiz yuz to'qson uchinchi yilda ishga tushirilgan Bosma fabrikasi bo'lib, o'zbek so'mining ilk partiyalari aynan shu sexlarda dunyo yuzini ko'rgan. Kapital qo'yilmalarning strategik o'sishi natijasida ikki ming beshinchi yilda pasport va boshqa xavfsizlik darajasi yuqori bo'lgan mahsulotlar uchun butunlay yangi bino foydalanishga topshirildi. Bu nafaqat infratuzilmani kengaytirish, balki davlatning eng yirik va doimiy moliyaviy buyurtmalarini kafolatli qabul qilish imkonini berdi. Qimmatli qog'ozlar, aksiz markalari va ta'lim diplomlari kabi qat'iy hisobotda turuvchi blankalar ishlab chiqarilishi shuni anglatadiki, mamlakatdagi har bir yirik savdo aylanmasi bilvosita ushbu fabrikaning xizmatlariga bog'langan.
Kompaniyaning eng yuqori marjali operatsiyalaridan biri uning Qog'oz fabrikasida amalga oshiriladi. Bir ming to'qqiz yuz to'qson beshinchi yilda Germaniyaning ilg'or texnologiyalari asosida ishga tushirilgan ushbu korxona iqtisodiyot uchun arzon xomashyo hisoblangan paxta tolasini o'ta qimmatli mahsulotga aylantiradi. Yuz foiz paxtadan olinadigan maxsus pulpa to'g'ridan to'g'ri ishlab chiqarish jarayoniga integratsiya qilingan. Banknotlar uchun yetmish besh va yuz gramm zichlikdagi, sirti polivinil spirti bilan yopishtirilgan neytral massali qog'ozlar tayyorlanadi. Pasportlar uchun esa to'qson va bir yuz qirq gramm zichlikdagi, har qanday kimyoviy ishqorlar va organik erituvchilarga bardoshli bo'lgan maxsus qog'ozlar ishlab chiqariladi. Bu texnologik zanjir davlatga xorijdan qimmatbaho himoyalangan qog'ozlarni import qilish xarajatlarini tejab qolish bilan birga, ichki resurslar hisobidan yuqori qo'shilgan qiymat yaratish imkonini beradi.
Kompaniyaning uchinchi yirik aktivi dunyodagi eng yosh, ammo texnologik jihatdan eng ilg'or markazlardan biri hisoblangan Zarbxonadir. Bir ming to'qqiz yuz to'qson yettinchi yilda ochilgan ushbu majmua xorijning taniqli uskunalari bilan to'liq jihozlangan. Zarbxona esdalik va aylanma tangalar, davlat mukofotlari, orden va medallar zarb etish orqali hukumat va turli idoralarning yirik byudjetli buyurtmalarini bajaradi. Bu shunchaki metallni qayta ishlash emas, balki qimmatbaho xomashyodan zargarlik san'ati darajasidagi mahsulotlarni yaratish orqali yuqori daromadlilikni ta'minlashdir. Maxsus latunli shtamplar va suv belgilari uchun asboblar ham aynan shu yerda ichki ehtiyojlar uchun yasaladi. Bu ehtiyot qismlar va texnologiyalarni chetdan qattiq valyutaga sotib olish o'rniga, to'liq mustaqil ekotizim yaratilganini bildiradi.
Davlat belgisi kompaniyasining barqaror naqd pul oqimini ta'minlovchi eng yirik drayverlaridan biri bu biometrik pasportlar ishlab chiqarish liniyasidir. Hozirgi kunda chet elga chiqish uchun mo'ljallangan qirq sakkiz sahifali pasportlar aynan shu yerda bosiladi. Hujjatning har bir sahifasidagi yozuvlar va murakkab naqshli bezaklar ofset va intaglio kabi eng zamonaviy bosib chiqarish texnologiyalari yordamida amalga oshiriladi. Intaglio usulida bosilgan chuqur va bo'rtma naqshlar nafaqat estetik go'zallik, balki qalbakilashtirishga qarshi eng kuchli va qimmatbaho to'siq hisoblanadi. O'zbekistonning millionlab fuqarolari xorijga chiqish pasportlarini olishi va buning uchun davlat bojlarini to'lashi inobatga olinsa, ushbu liniya ortida qanchalik ulkan moliyaviy aylanma yotganini tasavvur qilish qiyin emas. Adliya vazirligi tuzilmalaridan keladigan bu kabi yirik va barqaror buyurtmalar korxonaning moliya bozoridagi daxlsizligini o'nlab yillarga kafolatlaydi.
Davlatning iqtisodiy va axborot xavfsizligi aynan shu kompaniyaning operatsion samaradorligiga bog'liq. Banknotlarning eskirishga chidamliligi, makroiqtisodiy tebranishlar va pul massasi almashinuvi davrida davlat byudjetidan sarflanadigan tranzaksiya xarajatlarini keskin kamaytiradi. Noyob himoya elementlari va takrorlanmas dizayn qalbaki pullarning bozorga kirib kelishini to'xtatib, iqtisodiy muvozanatni saqlab qolishga xizmat qiladi. Markaziy Osiyoda mutlaq monopoliyaga ega bo'lgan bu yopiq moliyaviy mashina o'zining to'liq siklli ishlab chiqarish tarmog'i, kafolatlangan davlat shartnomalari va yuqori texnologik infratuzilmasi bilan mamlakatning eng serdaromad va strategik muhim aktivlaridan biri bo'lib qolmoqda. Har bir o'zbek so'mi va har bir pasport ortida aynan shu gigant korporatsiyaning tinimsiz aylanayotgan mashinalari turibdi.
